گیج‌ شدن یا سر در گمی (confusion) بخشی از برنامه‌نویسی است. وقتی در حال یادگیری زبان، مفهوم یا چارچوب برنامه‌نویسی جدیدی هستید، ایده‌ها و موضوعات جدید و غریبه ممکن است شما را بترساند. هنگام خواندن کد یا کدی ناآشنا که مدتها پیش نوشته‌اید، ممکن است متوجه نشوید که کد چه کاری انجام می‌دهد یا چرا به این شکل نوشته شده است. هر زمان که در  حوزه‌ی کسب‌وکار (business domain) جدیدی شروع به کار می‌کنید، واژگان و اصطلاحات ناآشنا می‌توانند در مغز و اعصاب شما رژه بروند.

البته  گیجی و سردرگمی اگر برای مدت کوتاهی طول بکشد مشکلی ایجاد نمی‌کند و موضوع مهمی نیست. اما هیچ‌کس نمی‌خواهد برای مدت طولانی و بیش از حد در گیجی و سردرگمی بماند؛

گیج‌شدن موقع کدنویسی می‌تواند به سه دلیل در مغز یک برنامه‌نویس ایجاد شود:
– کمبود دانش (lack of knowledge)
– نداشتن دسترسی آسان به اطلاعات (lack of information)
– کمبود قدرت پردازش (lack of processing power)

هنگام خواندن یا نوشتن کد، سه فرایند شناختی  (cognitive processes)‌ درگیر می‌شوند:
– فرایند نخست، فرایند بازیابی اطلاعات از حافظه‌ی بلندمدت (long-term memory) است، به عنوان مثال معنی کلیدواژه‌های زبان از این حافظه استخراج می‌شود.
–  فرایند دوم، فرایند بازیابی اطلاعات از حافظه‌ی کوتاه‌مدت (short-term memory) است. اطلاعات مربوط به برنامه‌‌ای که روی آن کار می‌‌کنید در حافظه‌ی کوتاه‌مدت شما ذخیره می‌شود. نام متدها یا متغیرهای برنامه بخشی از این اطلاعات هستند.
– فرایند سوم درگیر حافظه‌ی فعال (working memory) است. در اینجاست که پردازش کد اتفاق می‌افتد. به عنوان مثال موقعی که اجرای کدی را به صورت ذهنی دنبال می‌کنیم (trace) ، این فرایند شناختی درگیر می‌شود.

هر سه فرایند شناختی هنگام خواندن کد فعال هستند و البته مکمل یکدیگر نیز هستند. به عنوان مثال، اگر حافظه‌ی کوتاه‌مدت شما با نام متغیری مانند n روبه‌رو شود، مغز شما حافظه‌ی بلندمدت را برای یافتن برنامه‌های مشابه و مرتبطی که در گذشته دیده‌اید جستجو می‌کند. یا هنگامی که به  کلمه‌ای مبهم برمی‌خورید، حافظه‌ی فعال شما به کار می‌افتد و مغز شما سعی می‌کند در این زمینه معنی مناسب را تعیین کند.

منبع: کتاب «مغز برنامه‌نویس» از انتشارات مننیگ

گزیده:
بهتر است که انسان چیزی نداند تا بسیاری چیزها را نیمه‌تمام بداند؛ بهتر است که با عقاید خودمان یک ابله سفیه باشیم تا آن‌که با عقاید دیگران یک مرد دانشمند به‌حساب آییم.»
فریدریش نیچه

Share